Ustawa z 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 164, poz. 1366) wprowadziła wiele zmian w zatrudnianiu bezrobotnych. Większość przepisów znowelizowanej ustawy weszła w życie 1 listopada 2005 r. Jednak są przepisy, które weszły w życie 1 stycznia 2006 r. Przepisy te przewidują pewne korzyści dla osoby fizycznej z tytułu zatrudnienia osoby bezrobotnej. Osoba fizyczna prowadząca gospodarstwo domowe może zatrudnić bezrobotnego w jej gospodarstwie domowym na podstawie umowy aktywizacyjnej i nie musi wcale prowadzić działalności gospodarczej. Aby jednak było to możliwe, a przede wszystkim legalne, osoba fizyczna prowadząca gospodarstwo domowe musi spełnić pewne obowiązki. O szczegółach przeczytasz w tekście.

    Osoba prowadząca gospodarstwo domowe, która zamierza zatrudnić osobę bezrobotną, będzie musiała poinformować o tym powiatowy urząd pracy właściwy ze względu na miejsce położenia tego gospodarstwa o możliwości podjęcia przez bezrobotnego pracy zarobkowej w jej gospodarstwie domowym oraz o swoich wymaganiach warunkujących powierzenie takiej osobie pracy zarobkowej w gospodarstwie domowym.

    Pamiętajmy, że znowelizowana ustawa zmieniła definicję pracodawcy.

    Od 1 listopada 2005 r. pracodawcą według powyższej ustawy jest jednostka organizacyjna, chociażby nie posiadała osobowości prawnej, a także osobę fizyczną, jeżeli zatrudniają one co najmniej jednego pracownika.

    Jeszcze do 31 października 2005 r. pracodawcą była jednostka organizacyjna chociażby nie posiadała osobowości prawnej, a także osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą, które zatrudniają lub mają zamiar zatrudnić jednego pracownika.

    A zatem różnica polega na tym, że do niedawna osoba fizyczna musiała prowadzić działalność gospodarczą, aby móc zatrudnić pracownika. Teraz takiej działalności nie musi prowadzić, ponieważ wystarczy, że zamierza zatrudnić osobę bezrobotną do pracy w swoim gospodarstwie domowym.

    Powiatowy urząd pracy może skierować bezrobotnego do wykonywania pracy zarobkowej w gospodarstwie domowym, jeżeli w wyniku propozycji pup lub z własnej inicjatywy wyraził on uprzednio gotowość podjęcia pracy zarobkowej w gospodarstwie domowym, składając oświadczenie w tej sprawie.

    UWAGA, ,,pod pojęciem pracy w gospodarstwie domowym” w rozumieniu nowej ustawy kryje się wykonywanie na rzecz osób wspólnie zamieszkujących i gospodarujących w takim gospodarstwie czynności związanych z prowadzeniem gospodarstwa domowego lub pełnienie opieki nad osobą zamieszkującą w gospodarstwie domowym.

    UWAGA 
    Nie jest dopuszczalne powierzanie w ramach pracy w gospodarstwie domowym czynności służących potrzebom działalności gospodarczej prowadzonej przez osobę zamieszkującą w gospodarstwie domowym, także wtedy gdy działalność ta jest wykonywana w lokalu położonym w takim gospodarstwie.

Natomiast osobą prowadzącą gospodarstwo domowe jest osoba:
1) wspólnie z innymi osobami zamieszkująca i gospodarująca w takim gospodarstwie,
2) jednoosobowo prowadząca gospodarstwo domowe
- która podjęła powyżej opisane czynności w celu powierzenia bezrobotnemu pracy zarobkowej w swoim gospodarstwie
  domowym lub jest stroną umowy, którą zawarła w tym celu z bezrobotnym.

    Aby osoba fizyczna prowadząca gospodarstwo domowe mogła legalnie zatrudnić osobę bezrobotną musi przede wszystkim zawrzeć z nią umowę. Według znowelizowanej ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy podstawą wykonywania pracy zarobkowej w gospodarstwie domowym przez bezrobotnego jest umowa o świadczenie usług, do której zgodnie z Kodeksem cywilnym stosuje się przepisy dotyczące zlecenia. Umowa ta - zawierana w formie pisemnej - nosi nazwę „umowy aktywizacyjnej”.

    Jak już wspomniałem, osoba fizyczna prowadząca gospodarstwo domowe, która zatrudniła na podstawie umowy aktywizacyjnej bezrobotnego, ma pewne obowiązki z tego tytułu.

    A mianowicie musi o tym fakcie poinformować powiatowy urząd pracy właściwy dla miejsca zamieszkania lub pobytu bezrobotnego.

    UWAGA 
    Zgłoszenia tego dokonuje osoba prowadząca gospodarstwo domowe, która zawarła z osobą bezrobotną umowę aktywizacyjną. Do zgłoszenia dołącza się kopię zawartej umowy.

Opracowanie na podstawie: „Korzyści z tytułu zatrudnienia osoby bezrobotnej” z  PORTALFK.PL z 10.01.2006 r. - RSz

Rejestracja bezrobotnego

Podstawa prawna: Ustawa z dnia 20 kwietna 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. Nr 99, poz. 1001 z późn. zm.)
Rozporządzenie Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 26 listopada 2004 r. w sprawie rejestracji bezrobotnych i poszukujących pracy (Dz.U. Nr 262, poz. 2607)
Rozporządzenie Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 25 października 2005 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie rejestracji bezrobotnych i poszukujących pracy.

Osoba bezrobotna lub inna osoba poszukująca pracy zgłasza się w celu dokonania rejestracji w Urzędzie Pracy właściwym, ze względu na stałe lub czasowe zameldowanie. Jeśli nie posiada żadnego zameldowania, zgłasza się do Urzędu Pracy, na którego obszarze przebywa i składa tutaj oświadczenie, że nie jest zarejestrowana w innym Urzędzie Pracy. (§ 2 ust. 1, rozporządzenia).

Każda osoba zgłaszająca się do rejestracji wypełnia KARTĘ REJESTRACYJNĄ zgodnie z posiadanymi dokumentami. Wypełniane są tylko pola BIAŁE tej karty. Każda informacja zapisana w karcie rejestracyjnej podlega sprawdzeniu i weryfikacji przez pracownika urzędu, z oryginałami dokumentów dostarczonych w chwili rejestracji, osoba rejestrująca się poświadcza własnoręcznym podpisem złożonym w obecności pracownika urzędu prawdziwość danych i oświadczeń zawartych w karcie.(§ 4 ust. 1 rozporządzenia).

Wzór karty rejestracyjnej
(- wydruk nie jest elementem uprawniającym do zarejestrowania - jest to jedynie wzór)

Dokumenty wymagane przy rejestracji: (§ 3 ust. 1 rozporządzenia).

1.    Dowód osobisty lub inny dokument tożsamości wraz z potwierdzeniem zameldowania

2.    Świadectwo ukończenia ostatniej szkoły (uczelni) w oryginale

3.    Świadectwa pracy z całego okresu zatrudnienia oraz wszystkie inne dokumenty niezbędne do ustalenia ewentualnych uprawnień – w oryginale

4.  Legitymacja ubezpieczeniowa

5.  Numer NIP

6.  Książeczka wojskowa lub zaświadczenie z WKU

·     W przypadku osób, które prowadziły własne działalności gospodarcze konieczne jest dostarczenie wszystkich decyzji o wykreśleniu z ewidencji tych działalności wraz z zaświadczeniami ZUS o okresach opłacania składek na ubezpieczenie społeczne

·     Osoby, które pracowały w niepełnym wymiarze czasu pracy np.: ³/4 czy ¹/2 etatu lub na umowę zlecenie muszą dostarczyć za każdy przepracowany miesiąc zaświadczenie z zakładu pracy o wysokości zarobków i o odprowadzonych składkach ZUS (dot. okresów po 1 stycznia 1997 r.- art. 71 ust. 1 ustawy)

·     Osoby, które pobierały świadczenia ZUS (zasiłek chorobowy, zasiłek rehabilitacyjny, zasiłek macierzyński) po ustaniu zatrudnienia, muszą dostarczyć zaświadczenie z ZUS o okresie pobierania tego świadczenia z podstawą wymiaru lub zaświadczenie o okresie pobierania renty

·     Osoby niepełnosprawne winny dostarczyć do rejestracji oprócz ww. dokumentów również orzeczenie o niepełnosprawności wydane przez uprawniony organ (§ 3 ust. 2, rozporządzenia).

UWAGA!
Urząd Pracy nie dokonuje rejestracji w przypadku nie przedłożenia dokumentów, o których mowa w punktach w ww. punktach lub w przypadku odmowy złożenia podpisu w karcie rejestracyjnej przez osobę rejestrującą się. W szczególnie uzasadnionych przypadkach starosta może wyrazić zgodę na rejestrację osoby nieposiadającej kompletu dokumentów (§ 3 ust. 4 i 5 rozporządzenia).

ZASIŁEK DLA BEZROBOTNYCH

Podstawa prawna: Ustawa z dnia 20 kwietna 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz.1001 z późn. zm.)
Rozporządzenie Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 6 października 2004 r. w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, dodatku szkoleniowego, stypendium i dodatku aktywizacyjnego (Dz. U. Nr 219, poz.2222)
Rozporządzenie Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 25 października 2005 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, dodatku szkoleniowego, stypendium i dodatku aktywizacyjnego

Na obszarze działania Urzędu Pracy okres pobierania zasiłku wynosi 6 miesięcy (art.73 ust.1pkt. 1 ustawy ) natomiast bezrobotni powyżej 50 roku życia i posiadający jednocześnie 20 – letni okres uprawniający do zasiłku posiadają prawo do zasiłku na okres 12 miesięcy.

Zasiłek dla bezrobotnych przysługuje za każdy dzień kalendarzowy po upływie:

• 7 dni od dnia rejestracji
• 90 dni, gdy w czasie 6 miesięcy przed zarejestrowaniem się w Urzędzie Pracy bezrobotny rozwiązał stosunek pracy (służbowy) za wypowiedzeniem, albo na mocy porozumienia stron (art. 75 ust.2 pkt. 2 ustawy),
• 180 dni, jeżeli w okresie 6-ciu miesięcy poprzedzających rejestrację w Urzędzie Pracy spowodował rozwiązanie ze swej winy stosunku pracy (służbowego) bez wypowiedzenia (art. 75 ust 2. pkt. 3 ustawy),
• okresu za który bezrobotny otrzymał ekwiwalent, odprawę lub odszkodowanie (art. 75 ust.2 pkt. 4 ustawy).

UWAGA!
Okres pobierania zasiłku ulega skróceniu o czas nie przysługiwania zasiłku z przyczyn wymienionych w art. 73 ust. 4 i art. 75 ust. 1 i 2 .

Prawo do zasiłku dla bezrobotnych, przysługuje każdemu zarejestrowanemu we właściwym Urzędzie Pracy, jeżeli (art. 71, ust. 1 i 2 ustawy )

• nie ma dla niego propozycji odpowiedniej pracy, szkolenia lub przygotowania zawodowego

• w okresie 18 miesięcy przed dniem rejestracji udokumentował co najmniej 365 dni:
  • zatrudnienia z wynagrodzeniem w kwocie co najmniej minimalnego, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na ubezpieczenie społeczne i Fundusz Pracy
  • prowadzenia działalności gospodarczej i opłacał składkę ZUS,
  • wykonywania pracy w okresie tymczasowego aresztowania, jeżeli podstawę wymiaru składek stanowiła kwota co najmniej połowy minimalnego wynagrodzenia
  • został zwolniony po odbyciu zasadniczej służby wojskowej, jeśli jej okres odbywania wynosił 240 dni
  • opłacał składkę na Fundusz Pracy w związku z zatrudnieniem lub wykonywaniem innej pracy zarobkowej za granicą u pracodawcy zagranicznego
  • był zatrudniony za granicą i przybył do Rzeczpospolitej Polskiej jako repatriant
  • był zatrudniony w państwach członkowskich Unii Europejskiej.

WAŻNE!
Osoba bezrobotna, która podjęła zatrudnienie w trakcie pobierania zasiłku dla bezrobotnych, zgłosiła ten fakt do Urzędu Pracy w obowiązującym terminie, przepracowała mniej niż 365 dni, zgłosi się do Urzędu Pracy celem dokonania kolejnej rejestracji w ciągu 14 dni od dnia ustania zatrudnienia i przedstawi świadectwo pracy (lub inny dokument), posiada prawo do zasiłku na okres uzupełniający, skrócony o okres pobranego wcześniej świadczenia (art.73 ust. 5, 6 ustawy).

Ile wynosi zasiłek?
Bezrobotnemu, który spełnił warunki konieczne do przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych i którego łączne okresy zatrudnienia, prowadzenia działalności (staż pracy), wynoszą:

• do 5 lat stażu pracy przysługuje zasiłek w wysokości 80% zasiłku podstawowego (art. 72, ust. 2 ustawy)
• od 5 do 20 lat stażu pracy 100% zasiłku podstawowego
• co najmniej 20 lat stażu pracy 120% zasiłku podstawowego (art. 72 ust. 3 ustawy) Zasiłek dla bezrobotnych podlega waloryzacji z dniem 1 czerwca i jest wypłacany w okresach miesięcznych z dołu (art. 72 ust.6,7,8,9 i 10 ustawy).

Utrata prawa do zasiłku następuje, gdy:

• upłynie okres, na który został on przyznany,
• osoba bezrobotna odmówi bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia, szkolenia, czy też podjęcia prac interwencyjnych lub robót publicznych (art. 75, ust. 1, pkt. 1 ustawy),
• w okresie do 30 dni osoba bezrobotna przebywa za granicą lub pozostaje w innej sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia (za ten okres zasiłek nie przysługuje) (art. 75 ust. 3 ustawy).

Zasady wypłacania zasiłku dla bezrobotnych:
Bezrobotnemu uprawnionemu do zasiłku dla bezrobotnych w przypadku niezdolności do pracy z powodu choroby lub pobytu w stacjonarnym zakładzie opieki zdrowotnej, konieczności osobistego sprawowania opieki nad członkiem rodziny, Urząd Pracy wypłaca zasiłek po przedstawieniu zaświadczenia lekarskiego. Bezrobotny ma obowiązek zawiadomić urząd pracy o niezdolności do pracy w terminie 2 dni od dnia wystawienia powyższego zaświadczenia oraz dostarczyć to zaświadczenie niezwłocznie po ustaniu przyczyny niezdolności do pracy.

Zasiłek dla bezrobotnych wypłaca się z dołu, za okresy miesięczne, w terminach ustalonych przez Urząd Pracy, nie później niż w ciągu 7 dni od dnia upływu okresu, za który świadczenie jest wypłacane. W przypadku, gdy do dnia poprzedzającego termin wypłaty świadczenia bezrobotny nie przedłoży oświadczenia o przychodach, urząd pracy wstrzymuje wypłatę świadczenia. Po przedłożeniu oświadczenia o przychodach wypłata świadczenia następuje w terminie ustalonym przez powiatowy urząd pracy, nie później jednak niż w terminie 7 dni od dnia złożenia tego oświadczenia....

ZATRUDNIANIE OSÓB NIEPEŁNOSPRAWNYCH

    Pracodawcy zatrudniający osoby niepełnosprawne mogą starać się również o dotację ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnoprawnych na przystosowanie nowych lub istniejących już stanowisk pracy dla osób niepełnosprawnych, o ile spełniają następujące wymogi:

1. firma istnieje co najmniej rok,
2. nie posiada zadłużeń w ZUS i Urzędzie Skarbowym,
3. zatrudnia przez okres roku przynajmniej jedną osobę na umowę o pracę,
4. w ciągu ostatnich 12.miesięcy nie przeprowadzał zwolnień grupowych pracowników,
5. pracodawcy mogą zatrudniać osoby niepełnosprawne po podpisaniu umowy z właściwym miejskim ośrodkiem zatrudnienia i rehabilitacji osób niepełnosprawnych oraz po przyjęciu stanowisk przez Państwową Inspekcję Pracy,
6. osoby niepełnosprawne muszą być zarejestrowane w urzędzie pracy i otrzymać stamtąd skierowanie na dane stanowisko, wyjątek stanowią osoby, które pracując u danego pracodawcy nabyły stopień niepełnosprawności nie z własnej winy, ani z winy pracodawcy, skierowanie mogą otrzymać tylko osoby posiadające meldunek stały lub czasowy z terenu Warszawy.

    Pracodawcy mogą również skorzystać z systemu dofinansowań do wynagrodzeń osób niepełnosprawnych refundowanych przez wojewódzkie oddziały PFRON.
    Szczegółowe informacje www.pfron.org.pl